Αποστολέας Θέμα: Κώδικας Τιμής  (Αναγνώστηκε 6619 φορές)

Avaris

  • ΑΜΡΑ - Φίλος(Δ)
  • ***
  • Μηνύματα: 1.254
  • Karma: 0
    • Προφίλ
Κώδικας Τιμής
« στις: Μάιος 29, 2007, 17:06:56 »
                                                                 
                                                                  Ο ΚΩΔΙΚΑΣ BUSHIDO

Δεν έχω γονείς. Ο Ουρανός και η Γη είναι οι γονείς μου.

                                                                             Δεν έχω Θεία δύναμη. Η υπακοή είναι τα μέσα μου.

Δεν έχω μαγική δύναμη. Η εσωτερική δύναμη είναι η μαγεία μου.
 
                                                                             Δεν έχω ζωή ούτε θάνατο. Το αιώνιο είναι η ζωή και ο θάνατός μου.

Δεν έχω σώμα. Η ανδρεία είναι το σώμα μου.

                                                                 Δεν έχω μάτια. Η αστραπή είναι τα μάτια μου.

Δεν έχω αυτιά. Η ευαισθησία είναι τα αυτιά μου.

                                                                 Δεν έχω μέλη. Η ταχύτητα είναι τα άκρα μου.

Δεν έχω σκοπούς. Η ευκαιρία είναι οι σκοποί μου.

                                                                           Δεν έχω θαύματα. Το (πεπρωμένο) Kάρμα είναι το θαύμα μου.

Δεν έχω αρχές. Οι αρχές μου είναι η προσαρμοστικότητα σε όλα τα πράγματα.

                                                                                                    Δεν έχω φίλους. Ο Νους είναι ο φίλος μου.

 

Avaris
Veritas Vos Velirabit

Avaris

  • ΑΜΡΑ - Φίλος(Δ)
  • ***
  • Μηνύματα: 1.254
  • Karma: 0
    • Προφίλ
Απ: Κώδικας Τιμής
« Απάντηση #1 στις: Μάιος 29, 2007, 17:24:07 »
Ο Κώδικας Μπουσίντο, είναι ένας απο τους πλέον γνωστούς ιστορικά Κώδικες Τιμής.

Με αυτόν γεννήθηκαν, εκπαιδεύτηκαν, έζησαν και πέθαναν ηρωϊκά γενιές και γενιές θρυλλικών πολεμιστών.....

........Οι Σαμουράϊ.....


Η εκπαίδευσή τους ξεκινούσε ουσιαστικά απο την γέννησή τους.....και ήταν πλήρης "εσωτερικών χαρακτηριστικών"...στοχευμένη φυσικά στον "Χειρισμό της Δύναμης".....(Εσωτερική εκπαίδευση)

Ο βίος τους περιέκλειε πάντα την αίσθηση της Τιμής.....(Ηθική?)

Και το κεφάλαιο της ζωής τους έκλεινε πάντα με αίμα....

Είτε στην μάχη.....είτε σε μονομαχία....είτε με Σεπούκου (τελετουργική αυτοκτονία - χαρακίρι)....(Υπερηφάνεια - Αλαζονεία?)

Παρατηρούμε λοιπόν έναν "συνδυασμό Εσωτερικής Εκπαίδευσης υψηλού βαθμού" με μια "Υπερτροφική Υπερηφάνεια"....

(περισσότερα για τους Σαμουράι στο http://www.karate.gr/09hist/09901g.htm)

Η έννοια όμως του Κώδικα Τιμής δεν ήκμασε μόνον στην Ιαπωνία....

Αντιστοιχίες είχαμε και στον βίο των Δυτικών Ιπποτών.

Μα γενικεύοντάς το, η αίσθηση του Κώδικα Τιμής πέρασε στην Συλλογική Ψυχή πολλών ανθρώπινων κοινωνιών.

Μετατρεπόμενη ουσιαστικά, σε χαλεπούς καιρούς, σε Κριτήριο Λαϊκής Ηθικής και Δικαιοσύνης.

Ταυτόχρονα όμως στοιχίζοντας και ποταμούς άδικου αίματος.

Ο απόηχός της ίσως έφτασε ως τις ημέρες μας με την μορφή της Βεντέτας....

Το ερώτημα που προκύπτει είναι το εξής:

Είναι δυνατόν, ο Κώδικας Τιμής, σε μια  πρωτογενή εξευγενισμένη μορφή να είναι "θείο Δώρο", αντιθέτως απο την ξεπεσμένη του μορφή της "κατ' επίφασιν τιμής"?

Είναι δυνατόν να είναι ένα "ξεχασμένο Ιερό Αρχέτυπο" που βοήθησε τον άνθρωπο σε κάποιες φάσεις του να εξελιχθεί και που αφέθηκε να σαπίσει μετά στην σκοτεινιά της Λήθης και της Ανθρώπινης καταστροφολαγνείας?
Avaris
Veritas Vos Velirabit

Avaris

  • ΑΜΡΑ - Φίλος(Δ)
  • ***
  • Μηνύματα: 1.254
  • Karma: 0
    • Προφίλ
Απ: Κώδικας Τιμής
« Απάντηση #2 στις: Ιούνιος 08, 2007, 20:19:27 »
"....Οι εικόνες τον πλημμύριζαν αδυσώπητα μέχρι που σταθεροποιήθηκαν σε μία σκηνή που μάλλον ήταν ετοιμασία μάχης…

οι πολεμιστές και από τις δύο πλευρές έφταναν με τα άλογά τους ως την γραμμή του μετώπου και με ουρλιαχτά φώναζαν το όνομά τους και κράδαιναν το ξίφος τους…υπέρτατη ένδειξη τιμής που πιστοποιούσε τον πίστη τους στον κώδικα  Μπουσίντο που όριζε ότι πρέπει να πολεμάνε μόνο επώνυμα και φανερά και ποτέ κρυφά…

ναι ήταν Σαμουράι...και μαζί τους κι αυτός…από τις πιο τιμημένες ράτσες πολεμιστών που πέρασαν στην ιστορία. Το ακριβώς αντίθετο του μισθοφόρου. 
 
      Έτος 1.160 μ.Χ. Σε λίγη ώρα θα γίνονταν η σύγκρουση των Πατριών Τάϊρα και Μιναμότο. Κι αυτός, ο Σάϊτο, ήταν στην φρουρά των αδερφών Μιναμότο που περίμεναν είκοσι χρόνια για να πάρουν την εκδίκησή τους για τη σφαγή του πατέρα τους από την αντίπαλη πατριά των Τάϊρα.

         Από παιδί, ο Σάϊτο, εκπαιδεύθηκε, όπως κάθε Σαμουράϊ, με μπούσουλα τη γενναιότητα. Πίστευαν ότι η δειλία ήταν μικρόβιο. Ένα μικρόβιο που έτσι και κολλήσει ένα μικρό παιδί, θα το μολύνει για πάντα. Τον μύησαν στον κώδικα Μπουσίντο. Τον Δρόμο του Πολεμιστή. Του δίδαξαν ότι ήταν τιμή του να υπάρχει και να ζει μέσα σε αυτή την ξεχωριστή τάξη επαγγελματιών πολεμιστών της Ιαπωνικής κοινωνίας.

 Από τη στιγμή που γεννήθηκε ήταν προορισμένος – όπως κάθε Σαμουράϊ - για τον πόλεμο. Ήξερε ότι η ίδια η έννοια της λέξης Σαμουράϊ είναι «Υπηρετώ». Και ότι μόνο ένα 6% των συμπατριωτών του ήταν Σαμουράϊ. Όπως κάθε Σαμουράϊ, μπήκε στην υπηρεσία ενός Άρχοντα και ζούσε μόνο για να τον υπηρετεί με την ζωή του.

            Τον 12ο αιώνα, πολλές πατριές απέκτησαν δύναμη και μεγάλους στρατούς. Και αναζητώντας μεγαλύτερη ακόμη δύναμη, πολεμούσαν διαρκώς μεταξύ τους σε έναν αδελφοκτόνο πόλεμο. Χρειάστηκε να περιμένει η Ιαπωνία μέχρι το 1570 για να ενωθεί κάτω από τη στιβαρή εξουσία του πρώτου Σογκούν του Τοκουγκάγουα Αϊγεγιάσου.

            Ο Σάϊτο, από παιδί έμαθε πως ο πιο καλός του σύμμαχος θα είναι το άλογό του. Διδάχτηκε λοιπόν ιππασία από παιδί και αφού έμαθε να ιππεύει στην εντέλεια, ήρθε η ώρα να μάθει και να τοξεύει από τη σέλα του ενώ ιππεύει. Κατόπιν εκπαιδεύθηκε στο «Σοτζούτσου» (Ακόντιο) και στο «Ναγκανάτα» (Λογχοπέλεκυς).

 Εκεί που δόθηκε πραγματική έμφαση στην εκπαίδευσή του όμως ήταν το «Κεντζούτσου». Το ξίφος. Μέχρι που έγινε δεινός ξιφομάχος. Του έμαθαν επίσης ότι μια τομή με το ξίφος στο πλάι του λαιμού, που θα κόψει τον τράχηλο σκοτώνει το θύμα σε 3 – 4 δευτερόλεπτα. Μια τομή στους καρπούς ή τις μασχάλες θα ήθελε λίγη παραπάνω ώρα για να σκοτώσει μέσω της αιμορραγίας.

            Ήξερε, όπως κάθε Σαμουράϊ, ότι η ζωή του πιθανότατα θα ήταν σύντομη. Περίμενε τον θάνατο όμως τον επεδίωκε ένδοξο.

Έβλεπε τον εαυτό του να διαλογίζεται πριν τη μάχη και να πέφτει σε μία έκσταση.

           Ήξερε, επίσης ότι εάν κινδυνεύσει από ατίμωση , σαν τελικό του όπλο είχε το «Σεπούκου», κάτι που επιτρεπόταν μόνο στους Σαμουράϊ. Το χαρακίρι. Εκείνη την ύστατη στιγμή θα κάθονταν για τελευταία φορά στα γόνατα. Θα διαλογιζόταν για τελευταία φορά.

 Ο βοηθός του θα του έδινε ένα τελευταίο σάκε και κατόπιν θα του πρόσφερε ένα ξιφίδιο με τη λεπίδα τυλιγμένη σε μετάξι που θα απορροφούσε το αίμα. Όντας ακόμη υπό διαλογισμό, θα έχωνε το εγχειρίδιο κάτω από τη μέση, στην αριστερή πλευρά, θα το τραβούσε αργά προς τη δεξιά πλευρά και τέλος στρίβοντάς το στην πληγή θα έκανε μια ελαφρά τομή προς τα πάνω.

           Μα τελικά, δε χρειάστηκε εκείνη την ημέρα να κάνει αυτή την ιερή τελετή αυτοεξαγνισμού. Ήταν μια άγρια μάχη όπου η πλευρά του, οι Μιναμότο, την κέρδισαν τελικά....."
Avaris
Veritas Vos Velirabit

Avaris

  • ΑΜΡΑ - Φίλος(Δ)
  • ***
  • Μηνύματα: 1.254
  • Karma: 0
    • Προφίλ
Απ: Κώδικας Τιμής
« Απάντηση #3 στις: Ιούνιος 08, 2007, 20:37:16 »
Και η "Πτώση" του Κώδικα Τιμής στην ίδια χώρα, την ίδια ιστορική περίοδο (ουσιαστικά, το αντίθετο του Κώδικα Τιμής):

******************************************** 

            Ιαπωνία. Περίπου 1560 μ.Χ. Η χώρα είναι κατεσπαρμένη από μικρές επικράτειες που διοικούνται από τοπικούς Ηγεμόνες. Οι εκατοντάδες αυτοί Ηγεμόνες έχουν στην υπηρεσία τους χιλιάδες Σαμουράϊ. Και πολεμούν συνεχώς μεταξύ τους.

 Κάποια στιγμή ένας από αυτούς τους Ηγεμόνες απαγάγει τη γυναίκα και το γιο ενός άλλου – του Τοκουγκάγουα – και τους κρατάει ομήρους στο κάστρο του το οποίο φυλάσσεται αυστηρά. Ο Τοκουγκάγουα απευθύνεται στους Νίντζα. Τους επ’ αμοιβή αόρατους πολεμιστές της Νύχτας. Τους ζητάει να τον βοηθήσουν. Δέχονται.

 Αποφασίζουν ότι ο καλύτερος τρόπος αντίδρασης είναι να απαγάγουν την οικογένεια του εχθρού του και να την ανταλλάξουν με τη δική του οικογένεια. Ένας από την ομάδα που θα αναλάβει το εγχείρημα είναι και ένας με το όνομα Γιοσίμουρα.

              Οι Νίντζα ήταν το αντίθετο των Σαμουράϊ. Ήταν κρυφοί, ήταν ύπουλοι. Ήταν όμως εξίσου τολμηροί και φονικοί. Το Νιντζούτσου, η πολεμική τέχνη τους βασιζόταν στη διδασκαλία του Κινέζου μέγα διδάσκαλου της Στρατηγικής Τέχνης του Σουν Τζου. Υιοθετήθηκε πρώτα από Ιάπωνες Βουδιστές μοναχούς. Αυτοί, για να προστατεύσουν τους ναούς τους, δίδαξαν σε χωρικούς να μάχονται με αυτή την τεχνική. Κι αυτοί μετά αναλάμβαναν το ρόλο του προστάτη του ναού. Κάποια στιγμή, μετά από δεκαετίες, οι ιεροί αυτοί προστάτες εξελίχθηκαν σε έμμισθους πολεμιστές.

              Το Νιντζούτσου κυρίως άκμασε στις συνορεύουσες περιοχές «Ίγκα» και «Κόγκα».  Οι ορεινές αυτές περιοχές ήταν πλημμυρισμένες από αγρότες που τη νύχτα φόραγαν τη στολή του Νίντζα.  Χρόνια ολόκληρα εξοντωτικής, εξαντλητικής, σκληρής προπόνησης σε τεχνικές με το σώμα, σε τεχνικές με όπλα ή πολιορκητικά εργαλεία, σε δηλητήρια, σε μικροεκρηκτικά και καπνογόνα,  τεχνικές στρατηγικής, τακτικών παραπλάνησης, παρακολούθησης, μέθοδοι φόνου. Μετά από πολλά χρόνια εκπαίδευσης ο Πολεμιστής ή η Πολεμίστρια Νίντζα μετατρέπεται σε φονικό όπλο.

        Όταν δέχτηκαν την αποστολή, ο Γιοσίμουρα και οι συνάδελφοί του, ήξεραν ότι έπρεπε να μπουν στο κάστρο, να απαγάγουν τους γιους του Άρχοντα και να τους παραδώσουν στον Τοκουγκάγουα. Κι όλα αυτά χωρίς να γίνουν αντιληπτοί.  Ο Γιοσίμουρα και οι υπόλοιποι Νίντζα γνώριζαν ότι εάν γίνονταν αντιληπτοί θα έπρεπε να αυτοκτονήσουν προκειμένου να μην αποκαλύψουν τίποτε από την αποστολή τους.

          Από μέσα, ο Γιοσίμουρα φορούσε ελαφρά πανοπλία. Σε μια θήκη στην πλάτη του κουβαλούσε το ξίφος του, ένα από τα καλύτερα της εποχής. Στη ζώνη είχε τα μεταλλικά νύχια που θα τον βοηθούσαν στην αναρρίχηση αλλά και στις συγκρούσεις. Μέσα από τον χιτώνα του κουβαλούσε μερικά σούρικεν, τα μεταλλικά φονικά αστέρια που με το χέρι του μπορούσε να τα εκτοξεύσει δέκα μέτρα μακριά και να σκοτώσει τον αντίπαλό του.

          Το κεφάλι του ήταν τυλιγμένο με δύο κεφαλόδεσμα έτσι που να φαίνονται μόνο τα μάτια του.

          Ο Γιοσίμουρα και η ομάδα του μπαίνουν στο κάστρο χωρίς να γίνουν αντιληπτοί. Φτάνουν στα δωμάτια της οικογένειας. Ξαφνικά φλόγες τυλίγουν το κάστρο από διάφορες πλευρές. Πανικός και σύγχυση ξεσπάει παντού. Οι Νίντζα εξοντώνουν τους φρουρούς, απαγάγουν τα παιδιά και φεύγουν ανενόχλητοι όπως μπήκαν. Παραδίδουν τους απαχθέντες στον εργοδότη τους χωρίς να σημειωθεί το παραμικρό πρόβλημα στο εκτελεσθέν σχέδιο. Η ανταλλαγή των οικογενειών γίνεται χωρίς άλλα επεισόδια.

           Ο χρόνος ξαφνικά φεύγει μπροστά. Ο Γιοσίμουρα είναι είκοσι χρόνια μεγαλύτερος. Περίπου στα 1580. Είναι ακόμη στην υπηρεσία του Τοκουγκάγουα. Αυτός και οι αδελφοί του Νίντζα, επί είκοσι χρόνια έχουν συμμετάσχει αποφασιστικά σε όλους τους πολέμους. Αλλά ο τρόπος που πολεμούν, να εμφανίζονται από το πουθενά και να σφάζουν ύπουλα τον αντίπαλο έχει εξοργίσει σαμουράι και άρχοντες.

           Η γενέτειρα του Γιοσίμουρα και των Νίντζα, η επαρχία Ίγκα, δέχεται σφοδρή επίθεση από παντού. Συνασπισμένοι άρχοντες αποφάσισαν να εξολοθρεύσουν τους Νίντζα με μια συνδυασμένη επίθεση.  Μετά την επίθεση, τα πάντα είναι μέσα στη φωτιά. Παντού φωτιά, αίμα, κομμένα κεφάλια και καταστροφή.

           Ταυτόχρονα, έχει νικηθεί και ο Τοκουγκάγουα.  Γιοσίμουρα και Τοκουγκάγουα φερόμενοι ως πραγματικοί ηγέτες στη δύσκολη περίσταση, αποφασίζουν να απορροφήσουν  την εναπομείνασα δύναμη των Νίντζα αυξάνοντας έτσι τη μάχιμη ικανότητά τους. Οι Διασωθέντες Νίντζα θεωρούν πλέον τον Τοκουγκάγουα ως τον προστάτη τους, ως τη μοναδική στέγη που τους δόθηκε. Πλέον έχουν χάσει οικογένειες στον πόλεμο εξαιτίας των άλλων αρχόντων και ο πόλεμος έγινε πλέον προσωπική υπόθεση εκδίκησης. Αποφάσισαν να προστατέψουν με νύχια και δόντια τον Ηγεμόνα που τους έδωσε πίστη, στέγη και δουλειά.

      Τον βοηθούν να δραπετεύσει από την περιοχή που στριμώχτηκε από τους εχθρούς του. Τον βάζουν μέσα σε τσουβάλι, ανακατεμένο με άλλα τσουβάλια εμπορευμάτων, τον φορτώνουν σε ένα πλοιάριο και ξεκινάνε την επιχείρηση «έξοδος».

 Οι στρατιώτες των αντιπάλων ελέγχουν το πλοίο και τρυπάνε με τα ξίφη τους τα τσουβάλια. Ένα από αυτά τα ξίφη τρυπάει το μηρό του κρυμμένου Ηγεμόνα. Αυτός όχι μόνο δεν βγάζει κανένα ήχο από το στόμα του, αλλά έχει το θάρρος να σκουπίσει το ξίφος από το αίμα καθώς βγαίνει έξω από τη σάρκα του. Ο έλεγχος του πλοιαρίου τελειώνει επιτυχώς, σαλπάρουν και ο Τοκουγκάγουα είναι ελεύθερος.

        Ο Γιοσίμουρα και ο στρατός των Νίντζα που είναι στην υπηρεσία του ως φρουρά του τον σώζουν από κάθε επίθεση των αντίπαλων Νίντζα. Ξέρουν από πρώτο χέρι και προβλέπουν τις επιθέσεις των συνάδελφών τους. Μάλιστα, ήταν τόσο αποτελεσματικοί που μετά από δέκα χρόνια στην υπηρεσία του, ο Τοκουγκάγουα έχει υπό τον έλεγχό του όλη την Ιαπωνία.

         Το 1590, δέκα χρόνια μετά την ριψοκίνδυνη και τραυματική διάσωσή του ίδρυσε ως Σογκούν πλέον την Δυναστεία των Τοκουγκάγουα στο Γέντο που αργότερα ονομάστηκε Τόκιο. Οι Τοκουγκάγουα ηγήθηκαν της Ιαπωνίας επί 250 χρόνια. Και επειδή δεν χρειάζονταν πλέον τις υπηρεσίες ενός τόσο επικίνδυνου στρατιωτικού σώματος όπως οι Νίντζα, τους διέλυσαν από οργανωμένη μονάδα.

          Οι Νίντζα έπαψαν να υπάρχουν ως ο Άριστος Αόρατος Στρατός. Όσοι έζησαν, ίδρυσαν σχολές Νιντζούτσου ή πρόσφεραν πλέον τις υπηρεσίες τους ως μισθοφόροι ή σωματοφύλακες. Όπως και κάθε άλλος γνώστης πολεμικών τεχνών».
Avaris
Veritas Vos Velirabit

Avaris

  • ΑΜΡΑ - Φίλος(Δ)
  • ***
  • Μηνύματα: 1.254
  • Karma: 0
    • Προφίλ
Απ: Κώδικας Τιμής
« Απάντηση #4 στις: Ιούνιος 09, 2007, 14:20:14 »
Η "εξάπλωση" της χρήσης του Κώδικα Τιμής απο "κλειστές τάξεις" στην ευρύτερη κοινωνία......

Μια ακόμη πλευρά της Ακμής και της Παρακμής αυτού του "Πολύτιμου Οχήματος" κοινωνικοπολιτιστικής εξέλιξης του ανθρώπου.....


************************************
Κρητική βεντέτα: Ο «νόμος της τιμής»   

"...Οι περισσότεροι την έχουμε γνωρίσει μέσα από την τηλεόραση, ενώ και ο ελληνικός κινηματογράφος τη χρησιμοποίησε πολλές φορές ως βασικό θέμα σε ταινίες –άλλοτε κωμικές, άλλοτε δραματικές. Η βεντέτα, άλλωστε, εμπνέει εδώ και χρόνια δεκάδες καλλιτέχνες στο έργο τους…

Ένα φαινόμενο που τρομάζει, προβληματίζει και φέρνει στο μυαλό πρωτόγονες καταστάσεις. Εκεί όπου δεν επικρατούν οι νόμοι και η λογική, αλλά κυριαρχούν η αναρχία και το άσβεστο πάθος για εκδίκηση. Ο «νόμος του αίματος», όπως εύστοχα έχει χαρακτηριστεί η βεντέτα, βρίσκεται τα τελευταία χρόνια σε ύφεση, δυστυχώς όμως παραμένει σε κάποιες περιπτώσεις ζωντανός.

Το φαινόμενο της βεντέτας δεν είναι καινούργιο. Ξεκινώντας από την αρχαιότητα, το συναντάμε στις πρώτες κιόλας ανθρώπινες κοινωνίες. Στο εθιμικό δίκαιο της Κρήτης καταγράφεται για πρώτη φορά στη Μινωική πολιτεία. Ο Αριστοτέλης στα «Ηθικά Νικομάχεια» αναφέρει ως εισηγητή του «Δικαίου της Ανταπόδοσης» τον Ραδάμανθυ, αδελφό του Μίνωα.

 Σύμφωνα με αυτή την ποινική διάταξη, όποιος διαπράξει ένα αδίκημα «μόνο σαν πάθει ό,τι ’καμε, δίκη σωστή θα γίνει».  Ο νόμος της ανταπόδοσης χαρακτηρίζεται μάλιστα ως σπουδαία μορφή απονομής δικαιοσύνης.

 Αργότερα, κατά την περίοδο της οθωμανικής κυριαρχίας στην Κρήτη, ίσχυε η βασική αρχή του ισόποινου, σύμφωνα με το οποίο η ποινή που επιβαλλόταν σε περίπτωση φόνου ήταν είτε το ισόποινο, δηλαδή η καταδίκη του δράστη σε θάνατο, είτε η «εξαγορά του αίματος», δηλαδή η απόδοση χρηματικής αποζημίωσης από τον δράστη στην οικογένεια του θύματος.

Η βεντέτα λοιπόν μοιάζει να είναι κατάλοιπο του μακρινού παρελθόντος, ενός πανάρχαιου τρόπου απονομής δικαιοσύνης σε κοινωνίες όπου κυριαρχεί ο μωσαϊκός νόμος του «οφθαλμόν αντί οφθαλμού και οδόντα αντί οδόντος». «Γεννιέται» από την ανάγκη για εκδίκηση που νιώθουν συνήθως οι συγγενείς του θύματος ενός φόνου απέναντι στον δράστη και την οικογένεια του.

 Σύμφωνα με τον κ. Γιώργο Νικολακάκη, καθηγητή του τμήματος Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου, «η βεντέτα είναι ένας κοινωνικός κώδικας που στηρίζεται στην έννοια της τιμής και της προστασίας. Και η τιμή αυτή αφορά άτομα από την ίδια πάντα οικογενειακή ομάδα, αποτελεί δε στοιχείο της ταυτότητας και του κοινωνικού της κύρους».

Πολλές φορές ο χώρος που επιλέγεται από τους συγγενείς για την τέλεση του εκδικητικού φόνου είναι το ίδιο το δικαστήριο, την ώρα που δικάζεται ο δράστης και ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της αποδεικτικής διαδικασίας ή της απαγγελίας της απόφασης. Η επιλογή αυτή κάθε άλλο παρά τυχαία είναι, καθώς ο χώρος του δικαστηρίου λειτουργεί συμβολικά και οι «εκδικητές» με αυτόν τον τρόπο υποδηλώνουν ότι απονέμουν δικαιοσύνη.

Η ιστορία, ωστόσο, δεν τελειώνει με την εκδίκηση της οικογένειας του θύματος. Αντίθετα, στο σημείο αυτό ξεκινά ένας αέναος κύκλος αντεκδικήσεων ανάμεσα στις «αντίπαλες» οικογένειες, με αποτέλεσμα εκατοντάδες αθώα θύματα και δεκάδες ξεκληρισμένες οικογένειες.

Υπάρχουν βεντέτες που διήρκεσαν 70 ολόκληρα χρόνια με περισσότερα από 60 θύματα, όπως αυτή ανάμεσα στις οικογένειες Σαρτζετάκη και Πεντάρη που υπήρξε μια από τις μεγαλύτερες βεντέτες που συγκλόνισαν ποτέ την Κρήτη. Η υπόθεση αυτή «έκλεισε» έπειτα από χρόνια με τον ίδιο τρόπο που λύνονται συνήθως οι βεντέτες. Με τη διαμεσολάβηση ατόμων κύρους που έχαιραν της εκτίμησης και των δυο αντιμαχόμενων οικογενειών, συνάπτονταν γάμοι μεταξύ μελών των δυο οικογενειών. Με τον τρόπο αυτόν, οι δυο οικογένειες συγγένευαν και το πάθος για εκδίκηση έσβηνε. Κάποιες φορές χρειάζονταν διαδοχικοί γάμοι, προκείμενου να σταματήσουν τελείως οι προκλήσεις. Ένας ακόμα τρόπος για να σταματήσει μια βεντέτα ήταν η διαφυγή των υποψήφιων δραστών ή θυμάτων σε άλλες πόλεις.

Η βεντέτα, πάντως, δεν είναι μόνο κρητικό, ούτε καν μόνο ελληνικό φαινόμενο. Συναντάται σε όλες τις χώρες της Μεσογείου, καθώς και σε αραβικές χώρες. Η κρητική βεντέτα ωστόσο αποτελεί χαρακτηριστική περίπτωση και συναντάται πιο συχνά στην ελληνική κοινωνία. Βεντέτες έχουν καταγραφεί κυρίως στους δυτικούς νομούς της Κρήτης –το Ηράκλειο, το Ρέθυμνο και τα Χανιά.

 Παρά το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια το φαινόμενο βρίσκεται σε ύφεση, υπάρχουν στοιχεία σύμφωνα με τα οποία παραμένουν κάποιες «εστίες» ανοιχτές, κυρίως στη δυτική Κρήτη και στις ορεινές περιοχές. Στα ορεινά χωριά οι κοινωνίες παραμένουν κλειστές και η προσωπική τιμή εξακολουθεί να αποτελεί υψηλή αξία για τους κατοίκους τους. Αντίθετα, σε περιοχές όπου ο ντόπιος πληθυσμός έχει έρθει σε επαφή με άλλους πολιτισμούς, η νέα γενιά σπουδάζει και μορφώνεται και το βιοτικό επίπεδο έχει ανεβεί, το «έθιμο» της βεντέτας έχει πλέον εξασθενήσει. Άλλωστε, όπως υποστηρίζουν και οι ίδιοι οι Κρητικοί, «έστω και στη σκιά, η διατήρηση της βεντέτας είναι δυσφήμιση για τον τόπο».


της Ρομίνας Νικηφόρου

απο το περιοδικό "Παπάκι" www.papaki.panteion.gr/teuxos18/benteta.htm
 


Avaris
Veritas Vos Velirabit